DOSP-VHR-001880 | Datascience in de muziekindustrie

Beslissingen in de muziekindustrie worden vaak genomen op basis van buikgevoel. Organisatoren boeken bands die ze zelf goed vinden, in de hoop dat het publiek hun mening deelt. Verantwoordelijken geven platencontracten aan bands waarvan ze geloven dat ze zullen doorbreken. Festivalorganisatoren moeten beslissingen nemen over catering, security, personeel, logistiek, enzovoort. Helaas schiet buikgevoel vaak tekort. In de muzieksector kan een kleine misstap al genoeg zijn om een KMO fataal te worden; een teleurstellende festivaleditie kan al snel leiden tot diepe schulden. Daarom zouden veel spelers in onze sector baat hebben bij een toepassing die hun beslissingen ondersteunt op basis van objectieve data.

Gelukkig zijn de tijden veranderd. Dankzij de opkomst van social media, streamingdiensten en technologische vooruitgang in datacollectie en -verwerking zijn de beschikbare databronnen voor besluitvorming aanzienlijk toegenomen. In andere sectoren, zoals automotive en telco, zien we een groot aantal toepassingen die zijn gebaseerd op de nieuw beschikbare dataverzamelings- en -verwerkingstechnieken. Tot op heden slaagt de muzieksector in Vlaanderen er niet in om deze nieuwe methodologie te integreren in hun dagelijkse werking.

Uit een door ons uitgevoerde bevraging onder 30 respondenten in de sector, bleek dat 90% het belang inzag van data om beslissingen te onderbouwen. Slechts 15% gaf aan te beschikken over de benodigde kennis, tijd of middelen om deze technologie toe te passen. Dit resulteert in een aanzienlijk onbenut potentieel binnen onze muzieksector. In een PWO-traject sloeg de onderzoeksgroep PXL-Music Research de handen ineen met Ancienne Belgique en Clubcircuit om een proof of concept te ontwikkelen dat organisatoren in staat stelt zelf aan de slag te gaan met hun data. Door kwalitatieve focusgesprekken met de partners en toegepast data science-onderzoek hebben we een methodologie ontwikkeld om organisatoren te helpen objectievere beslissingen te nemen.

De muzieksector in Vlaanderen heeft geen traditie van wetenschappelijk onderzoek. Met dit Tetra-project willen we een eerste stap zetten in een verbindingstraject tussen wetenschap en praktijk op basis van de onderzoeksresultaten van het PWO-project. Op die manier hopen we in de toekomst de interactie tussen wetenschap en sector te versterken.

Beslissingen in de muziekindustrie zijn vaak gebaseerd op buikgevoel. Organisatoren boeken een band die ze zelf goed vinden in de hoop dat het publiek hun mening deelt. A&R-verantwoordelijken geven platencontracten aan bands waarvan ze geloven dat ze zullen doorbreken. Festivalorganisatoren moeten beslissingen maken over catering, security, personeel, logistiek, enzovoort. Jammer genoeg schiet buikgevoel vaak tekort.

In de muzieksector is één misstap vaak voldoende om een KMO de das om te doen; een tegenvallende festivaleditie laat al snel een diepe schuldenput achter. Daarom zouden veel spelers in de muzieksector baat hebben bij een toepassing die hun beslissingen ondersteunt op basis van objectieve data. Dankzij de opkomst van social media, streamingdiensten en technologische vooruitgang in datacollectie en -verwerking zijn het aantal databronnen om beslissingen op te baseren radicaal toegenomen.

De muzieksector in Vlaanderen slaagt er voorlopig niet in deze nieuwe methodologie in hun dagelijkse werking te integreren. Uit een door ons uitgevoerde bevraging (n=30) bleek dat 90% van de respondenten uit de sector het belang wel inzag, maar slechts 15% gaf aan te beschikken over de benodigde kennis, tijd of middelen om data science toe te passen.

Binnen dit TETRA-project wil PXL-Music Research de muzieksector helpen om die eerste stappen te zetten. We identificeerden 5 pijlers waarvan we geloofden dat we de sector konden helpen: data verzamelen, verwerken, analyseren, visualiseren en voorspellen.

We overtuigden stakeholders uit de muzieksector om de krachten te bundelen: van non-profitorganisaties als Publiq, mediarte, VI.BE tot beheersvenootschappen PlayRight en Sabam, platenfirma’s Universal Music en News, Ultratop, Clubcircuit (organisatie van 14 Vlaamse concerthuizen als AB, Het Depot, MOD, etc.) en artiesten werden vertegenwoordigd door Greenhouse Talent en Gentle Management.

In 2017 startten we al met het verzamelen van publiek beschikbare data en werd M.I.D.G.E. ontwikkeld. Onze music intelligence data gathering engine schuimt sindsdien vrolijk het wereldwijde web af naar artiestendata (bijv. metadata, social media handles, data van streamingplatformen en radio airplay). Het beginpunt was MusicBrainz, een open muziekencyclopedie, waar artiesten over een unieke ID beschikken.

Gaandeweg ontdekten we echter dat minder bekende en/of lokale artiesten ontbraken, een issue dat gelijkaardige (internationale, commerciële) diensten als Chartmetric en Soundcharts ook ervaren. Wat rustig begint te bewegen in Vlaanderen, verschijnt niet op hun radars. Enter VI.BE, ook user-generated, maar hét platform waarop lokale artiesten zich in een vroeg stadium inschrijven om te kunnen deelnemen aan talentenjachten als bijvoorbeeld Humo’s Rockrally of de Nieuwe Lichting van Studio Brussel.

Naast deze meer granulaire aanpak, onderscheidt dit project zich van andere initiatieven door het samenbrengen van de publiek beschikbare data en de privédata van onze partners. De gesloten data wordt uiteraard enkel teruggekoppeld naar de partners, terwijl de inzichten en de analyses - hetzij anoniem en geaggregeerd - wel gebruikt kunnen worden door de volledige sector.

De resultaten zijn ontsloten naar de sector op 3 manieren:

De verzamelde data wordt via API beschikbaar gesteld. Deze is niet full-blown met de laatste specificaties, maar in dezelfde geest van laagdrempelige en toegankelijke open-source software (R, Python). Het gebruiken van betalende software is bewust vermeden om een eenvoudige en economische implementatie te verzekeren.

Doorheen het project hebben we, in een iteratief en vraaggestuurd proces met bovengenoemde partners, verschillende proof-of-concepts ontwikkeld. Deze werden als modules in 2 webapplicaties gebundeld: enerzijds A.D.A.M. die de publiek beschikbare data visualiseert en anderzijds V.I.P. die gereserveerd is voor partners die ons toegang hebben verleend tot hun ticketing data.

Dit project liep in grote mate synchroon met de coronacrisis die de uitdagingen van de muzieksector nog verder op de spits dreef. Na 2 jaar van gedwongen sluitingen en tijdelijke werkloosheid geloven we nog sterker in de toekomst van data science in de muzieksector. Noodzaak is immers een onderschatte stimulus voor innovatie. Of, never waste a good crisis.