DOSP-VHR-001965 | Klimaatrobuust Landgebruik voor Vlaanderen

De verbreding en verdieping van het aflopende PWO-onderzoek ‘Ruimtelijke en financiële simulatie Betonstop 2020-2040’ kan in verschillende dimensies van het onderzoeksthema van de Bouwshift, of ruimer gesteld: een duurzaam landgebruik voor Vlaanderen. Meer en meer doelstellingen vanuit het Europese niveau vatten de Europese lidstaten die het vraagstuk van duurzaam landgebruik in kader biodiversiteitsverlies, waterbeleid en klimaatwijziging prangender maken. Vlaanderen lijkt hier niet op voorbereid en zet weinig stappen in verhouding tot de hoge doelstellingen en urgentie tot het nemen van actie. Het gaat concreet om de doelstellingen van de ruimteneutraliteit tegen 2040 (BRV, de Bouwshift), de onthardingsdoelstelling van 2050 (BRV), de Europese klimaatdoelstelling voor landgebruik tegen 2030 (LULUCF) en de 30% natuuroppervlakte doelstelling van de VN en EU tegen 2030 (30x30 doelstelling voor beschermde gebieden) en de landdegradatie-neutraliteit van de VN (SDG 15). Deze klimaat en natuurdoelstellingen hebben zeer vergaande ruimtelijke gevolgen voor onze regio, maar deze worden in het ruimtelijk beleid en ruimtelijk onderzoek niet op een integreerde manier benaderd tot een visie en overkoepelende doelstelling van toekomstig landgebruik voor Vlaanderen. Er is in Vlaanderen op dit moment weinig wetenschappelijk onderzoek verricht naar de concrete gevolgen voor het landgebruik van de Europese Green Deal-doelstellingen en de Klimaatdoelstellingen. Wel zijn er deelonderzoeken over de verschillende landgebruiken en sectoren (energie, landbouw, water, natuur,…), maar deze zijn niet geïntegreerd in een overkoepelende benadering van klimaatrobuust en duurzaam landgebruik voor de 21ste eeuw. Onderzoeksvragen zijn dan ook: naar welke landgebruiksverdeling dient Vlaanderen te streven in de komende decennia, in welke mate moet het huidig landgebruik wijzigen, voldoet het formuleerde ruimtelijk beleid aan de doelstellingen uit het milieu- en natuurbeleid? , welke conflicten van landgebruik doen zich voor bij de implementatie van een nieuwe landgebruiksverdeling voor Vlaanderen, welke zijn de instrumenten uit het ruimtelijk beleid (actief en passief grondbeleid) om een klimaatrobuust landgebruik voor Vlaanderen op te zetten? Dit onderzoeksproject bouwt dus voort op het verrichte onderzoek over de Betonstop/Bouwshift en positioneert ze verder binnen een nog breder maatschappelijk project van klimaatrobuust landgebruik. HOGENT DRUM wenst op drie pijlers haar onderzoek op landgebruik verder uit te bouwen: 1. het onderzoeksprogramma over een klimaatrobuust en duurzaam landgebruik voor Vlaanderen met ruimtelijke implicatie en integratie van de diverse klimaat- en natuurdoelstellingen; 2. internationale samenwerking rond duurzaam en klimaatrobuust landgebruik 3. dienstverlening aan overheidsinstanties die gerelateerd, beleidsvoorbereidend onderzoek nodig heeft en daartoe beroep doet op de expertise van DRUM