DOSP-VHR-001969 | Ruimteneutraliteit en bouwshift als doelstellingen van duurzaam landgebruik.

Vlaanderen heeft het grootste ruimtebeslag van Europa. De Vlaamse overheid heeft in het kader van haar transitiebeleid het basisprincipe van ruimteneutraliteit tegen 2040 vooropgesteld. Doelstelling is om tegen 2040 de bijkomende ruimtelijke impact van onze moderne samenleving terug te dringen tot een situatie van ruimteneutraliteit, dus tot een stand-still van het bijkomend ruimtebeslag (de zogenaamde betonstop). In dit onderzoek wordt een analyse gemaakt van de knelpunten van de huidige instrumenten in het grond-en pandenbeleid en onderzoek verricht naar mogelijke andere instrumenten. Daarbij worden voorbeelden uit het buitenland geanalyseerd en vergeleken met de Vlaamse context. Het onderzoek wilt een academische bijdrage leveren tot het actuele, publieke debat en de Vlaamse overheid inspiratie en ondersteuning bieden in het bewerkstellingen van de zogenaamde ‘betonstop’ of ‘bouwshift’. Onderzoeksvragen in dit project zijn: • op welk gebied mist het huidig instrumentarium van het Vlaamse grond- en pandenbeleid haar doel om de ruimteneutraliteit te ondersteunen en te stimuleren? • welk instrumentarium is er nodig om de ruimteneutraliteit zo spoedig mogelijk te realiseren? Welk bestuurlijk organisatiemodel is er nodig om de uitwisseling van vastgoed en/of vastgoedwaarde te managen? • hoe kan de waardering van planbaten en planschade op diverse types vastgoed op een meer gefundeerde manier bepaald worden? Hoe kan deze benadering actueel gehouden worden bij concrete toepassing van verhandelbare rechten of uitbetaling? • welke modellen van grondvereffening bestaan er in het buitenland en zijn deze toepasbaar op de Vlaamse situatie? Welke modellen van grondvereffening zouden daarnaast nog denkbaar zijn voor Vlaanderen? • kan de ruimteneutraliteit budgetneutraal gehouden worden voor de overheid of zal een betere ruimtelijke ordening onvermijdelijk ook bijkomende een maatschappelijke kost met zich meebrengen?