DOSP-VHR-002343 | Inclusief onderwijs

Wanneer kinderen in de basisschool geconfronteerd worden met ondersteuningsnoden kunnen ze zich beroepen op zowel schoolinterne als -externe ondersteuning. Dit ondersteuningsaanbod is geregeld via het M-decreet en krijgt binnen de schoolcontext vorm door de definitie van en afbakeningen binnen het zorgcontinuüm. Vanaf schooljaar 2023-2024 start het nieuwe decreet Leersteun. Toch vindt niet elk kind zijn/haar weg naar gepaste zorg of ondersteuning. Veel hangt af van de communicatie en partnerschap tussen ouder en schoolteam en deze loopt vaak minder vlot voor mensen met een lagere sociaal-economische status en/of met een migratieachtergrond. Ook de weg naar externe zorgondersteuning vertoont een sterke sociale bias.

Dit praktijkgericht onderzoek wil inzicht krijgen in de ervaringen en belevingen van ouders uit kansengroepen met (de toeleiding naar) schoolinterne en schoolexterne zorg binnen het basisonderwijs. We doen dit aan de hand van kwalitatieve interviews en mobiliseren hiervoor ook ‘community researchers’ om op die manier maximaal in te zetten op het werken in vertrouwen en het bereiken van ouders die voor vele actoren, ook voor ons dus als onderzoekers, buiten het blikveld blijven. Hoe definiëren ze deze nood en wie contacteren ze als eerste wanneer er zich een probleem voordoet op school? Gebruiken ze dezelfde labels als de school of het CLB of interpreteren ze de ondersteuningsnood helemaal anders? Welke kansen en drempels ervaren ze in de communicatie met het schoolteam? Enz. Om zicht te krijgen op de (mis)match, zullen ook onderwijsprofessionals worden bevraagd naar hun ervaringen met de doelgroep ouders. Daarnaast zullen we ook formele en informele sleutelfiguren uit het middenveld beluisteren over hun ervaringen in verband met de toeleiding naar zorg en ondersteuning van kinderen van ouders uit kansengroepen.

Deze diverse getuigenissen willen we inzetten om een eerste deel van een toegankelijk en grafisch aantrekkelijk onderzoeksrapport te ontwerpen waarin we aandacht hebben voor zowel de kansen, obstakels en alternatieve pistes die ouders, professionals en sleutelfiguren naar voren schuiven. Met dit rapport willen we basisscholen en hun team sensibiliseren door hen inkijk te geven in het perspectief van de ouders en willen we ook suggesties doen om de ondersteuning en het toeleidingsproces toegankelijker te maken voor alle ouders, ook ouders uit kansengroepen. Dit kan gaan over het verbeteren van de communicatie tussen team en ouders, maar kan ook gaan over het trainen van soft skills. Welke verbetersuggesties we zullen voorstellen ligt open en hangt af van de inzichten die we op het spoor zullen komen.

We werken aan gedragenheid door te werken met ‘community researchers’, maar we gaan ook in overleg over onze onderzoeksresultaten met diverse actoren uit de schoolinterne- en externe zorgondersteuningsa. Dit resulteert in een tweede luik van de toegankelijke onderzoekspublicatie met daarin de reflecties op onze onderzoeksresultaten door de schoolinterne en schoolexterne zorgondersteuners en formele en informele intermediaire organisaties en actoren. Met deze twee jaar willen we een goede basis leggen om het partnerschap tussen ouders en schoolteams te versterken in de zoektocht naar gepaste zorg en ondersteuning voor kinderen uit de basisschool.