DOSP-VHR-002520 | Taalanalyse bij meertalige kinderen

Veel meertalige kinderen ondervinden moeilijkheden in de schooltaal, het Nederlands. Bij de meesten onder hen zijn deze moeilijkheden van voorbijgaande aard. Zij hebben een blootstellingsachterstand in het Nederlands (Singer & Gerrits, 2017).

Een veel beperkter deel van de kinderen, zo’n 7%, kampt met een aangeboren taalontwikkelingsstoornis (Tomblin et al., 1997; Winter, 2001). Die kinderen ondervinden hardnekkige problemen in elke taal. Een correcte diagnostiek van een taalontwikkelingsstoornis bij meertalige kinderen vormt een grote uitdaging voor logopedisten wereldwijd (o.a. De Houwer, 2019; Fleckstein et al., 2018; Grech & Dodd, 2007; Paradis et al., 2011).

Om misdiagnoses te vermijden, is informatie over de moedertaal essentieel. In de praktijk wordt echter nog te weinig rekening gehouden met de moedertaal van meertalige kinderen. Meer dan 1 op 2 logopedisten in Vlaanderen beperkt zich tot het onderzoeken van de Nederlandse taalvaardigheid (Leysen et al., 2019).

Spontane taalanalyse is een manier om de taalvaardigheid in zowel het Nederlands als de moedertaal in kaart te brengen. Om een taalstaal in de moedertaal te ontlokken en zeker voor de analyse van het taalstaal achteraf, is een uitstekende beheersing van die taal nodig (Armon-Lotem, 2018).

Logopedisten spreken in de meeste gevallen zelf de moedertaal/talen van hun cliënten niet. Zij kunnen voor moedertaalanalyse een beroep doen op taalanalisten (Mostaert et al., 2016). Een taalanalist is een tolk die is opgeleid om een spontane taalanalyse uit te voeren in de moedertaal.

Meer informatie over de cursus is beschikbaar op https://www.taalbrug.be/cursussen/cursus-moedertaalanalyse.

Thomas More biedt als enige een cursus aan voor tolken om taalanalist te worden. Het primaire doel van dit project is om de cursus voor taalanalisten te vernieuwen.

Sinds 2015 is zowel de inhoud als de vorm van de cursus niet meer up-to-date. Recente wetenschappelijke inzichten over diagnostiek bij meertalige kinderen in het algemeen en specifiek over taalanalyse en narratieve vaardigheden ontbreken. Daarnaast willen we de progressie van een cursist doorheen het zelfstudiepakket beter kunnen opvolgen en via interactieve toetsen zelfevaluatiemomenten voorzien.

De meeste taalanalisten werken zelfstandig (met uitzondering van Foyer v.z.w.) en missen daardoor feedback en ervaringen van collega’s. Daarom willen we op korte termijn een lerend netwerk opstarten, een vorm van collegiaal leren onder leiding van een procesbegeleider.

We zullen taalanalisten 1 à 2 keer per jaar (online) samenbrengen om kennis en ervaringen rond een gezamenlijk thema (bv. tarifering, werkwijze) uit te wisselen. Een lerend netwerk bevordert bovendien innovatief denken wat mogelijk tot procesverbetering kan leiden.

Door het optimaliseren van de cursus en de werking van taalanalisten willen we moedertaalanalyses eenvoudiger en beter maken. Zo hopen we bij te dragen aan het inperken van misdiagnoses bij meertalige kinderen wat leidt tot aangepaste hulp voor deze doelgroep.