DOSP-VHR-003652 | Actieonderzoek naar de werkingsprincipes van sectoroverschrijdende samenwerkingen in Mechelen: De labowerking Onderwijs Overleg Mechelen

De verscheidenheid van kinderen en jongeren (bv. De Meyer, 2019) vraagt niet alleen van het onderwijs maar ook van andere maatschappelijke sectoren zoals kinderopvang, gezondheidszorg, cultuurbeleid en jongerenbeleid inspanningen om aan de verschillende noden tegemoet te komen en zo hun participatie in de samenleving te bewerkstelligen (bv. Vantieghem & Van de Putte, 2019).

Ondanks lokale inspanningen en die van de Vlaamse overheid (zie ook Beleidsnota’s van de Vlaamse Regering 2019-2024) blijven sommige kinderen en jongeren echter uit de boot vallen. Volgens de Vlaamse Onderwijsraad (VLOR, jan. 2020) is het opzetten van lokale samenwerkingen tussen sectoren uit diverse beleidsdomeinen noodzakelijk om de participatie van alle kinderen en jongeren te bevorderen.

Hoewel onderzoek en praktijkervaringen zowel binnen de onderwijscontext als daarbuiten evidentie bieden voor de kracht van samenwerkingen (bv. Bouwen, Hovelynck, & Verheijen, 2010) blijven deze veelal beperkt tot intrasectorale samenwerkingen. Systematische samenwerkingen over sectoren van verschillende beleidsdomeinen heen zijn erg zeldzaam.

‘Samen Onderwijs Maken’ Leuven speelt hierin een pioniersrol. Zij zetten al zes jaar samenwerkingen op tussen professionals uit verschillende beleidsdomeinen rond complexe gemeenschappelijke onderwijsproblemen. Deze samenwerkingen worden ‘labo’s’ genoemd.

Recent kwalitatief onderzoek van Baeyens (2021) in het kader van haar opleiding ‘Executive master in Public Management’ identificeerde vijf bouwstenen die essentieel zijn in het vormgeven van de labo’s: gemeenschappelijk kader, samenstelling, aansturing, gemeenschappelijk doelstelling en proces. Deze bouwstenen kunnen beschouwd worden als noodzakelijke voorwaarden voor het slagen van een intersectorale samenwerking, maar geven nog niet aan hoe de labo’s concreet vorm moeten krijgen en hoe we de werking kunnen dissemineren en verduurzamen.

Verder onderzoek vanuit meerdere disciplines naar de werkingsprincipes is daarom noodzakelijk om van de intersectorale samenwerking een breed inzetbare methodiek te maken die transfereerbaar is van de ene context naar de andere.

1/ Uitgeschreven format Labo-werking voor Mechelen waarin, op basis van de evidence-based werkingsprincipes, vormgeving, disseminatie en verduurzaming stap voor stap worden toegelicht met bijbehorend uitgewerkt materiaal, zoals templates voor de stakeholders om vraagstukken door te geven en presentaties voor de labo-sessies. De uitrol van de labo-werking zal gebeuren in samenwerking met OOM. De manier waarop dit moet gebeuren, wordt binnen het project in nauw contact met de doelgroep bepaald, onder andere via persberichten en een studiedag.

2/ Transfereerbare methodiek met werkingsprincipes van de sectoroverschrijdende samenwerkingen. De uitrol naar de doelgroep (professionals uit verschillende maatschappelijke sectoren in andere steden) zal gebeuren aan de hand van (1) een presentatie op studiedagen over de werkingsprincipes, zoals bijvoorbeeld studiedagen van VLOR en ResearchED congres, (2) een publicatie in vaktijdschriften en/of relevante websites, en (3) eventueel kan een implementatiegids voor het opzetten van sectoroverschrijdende samenwerkingen op basis van de gevonden werkingsprincipes opgesteld worden.