DOSP-VHR-007924 | Intuïtief Eten: Een cross-sectionele studie naar de associatie tussen de mate van intuïtief eten, het voedingspatroon en het mentaal welbevinden van jongvolwassenen (18 – 24 jaar).

PROBLEEMSCHETS

Uit de Gezondheidsenquête van 2018 blijkt dat tot één derde van de 15-24 jarigen recent te kampen had met psychische problemen en dat ze te weinig fruit en groenten eten en te vaak gesuikerde dranken en snacks consumeren. Ernstige mentale gezondheidsproblemen verhogen het risico op (vermijdbare) fysieke gezondheidsproblemen, welke op hun beurt kunnen leiden tot vroegtijdige sterfte. Daarnaast wordt een laag mentaal welbevinden geassocieerd met (onder andere) sociale uitsluiting. Het aannemen van een gezond voedingspatroon is dan weer belangrijk om het risico op niet-overdraagbare aandoeningen (zoals hart- en vaatziekten en diabetes mellitus type 2) te verminderen. Er is dus nood aan acties gericht op het mentaal welbevinden en het voedingspatroon van jongvolwassenen. Intuïtief eten zou volgens de bedenkers Evelyn Tribole en Elyse Resch een oplossing kunnen bieden in het bevorderen van het mentaal welzijn en het voedingspatroon. Intuïtief eten betekent eten op basis van het honger- en verzadigingsgevoel door in verbinding te komen met interne lichaamssignalen, het interoceptief bewustzijn.

In een eerder onderzoek werd reeds een literatuurstudie uitgevoerd over intuïtief eten en de link met het mentaal welbevinden en het voedingspatroon. Over deze link kan op basis van deze literatuurstudie nog geen consensus getrokken worden. Studies die een positieve associatie tussen intuïtief eten, de mentale gezondheid en verlaagde kans op gestoord eetgedrag aantonen, zijn voornamelijk uitgevoerd buiten Europa. De invloed van intuïtief eten op het voedingspatroon en het mentaal welbevinden bij Belgische jongvolwassenen is momenteel nog onderbelicht. Desondanks dit gegeven, blijkt dat het toepassen hiervan aan een opmars bezig is. Het aantal diëtisten dat een boek schreef rond intuïtief eten of zich op sociale media profileert als intuïtief eten coach neemt toe. In 2022 richtte zelfs de Vlaamse Beroepsvereniging Voor Diëtisten een commissie ‘Intuïtief eten’ op. Ook in de academische wereld merken we een toenemende interesse in intuïtief eten. Zo steeg in Pubmed het aantal publicaties over intuïtief eten van 7 in 2010 naar 85 in 2022. Een globaal beeld over de attitude en kennis van Belgische diëtisten en psychologen over intuïtief eten, dat verder gaat dan een analyse op sociale media, ontbreekt echter.

Met dit onderzoeksproject willen we (1) de relatie tussen de mate van intuïtief eten, het voedingspatroon en mentaal welbevinden van Belgische 18 – 24 jarigen in kaart brengen en (2) de kennis en attitude van diëtisten en psychologen ten opzichte van intuïtief eten nagaan. Met de onderzoeksresultaten kunnen we het werkveld gericht informeren, zodat zij dit kunnen verwerken in de begeleiding van de PZON (Persoon met Zorg- en Ondersteuningsnood).

ONDERZOEKSVRAGEN

Onderzoeksvraag 1 (OV1): Wat is de associatie tussen de mate van intuïtief eten (IE) en het voedingspatroon gemeten aan de hand van het SCO-VO-instrument bij jongvolwassenen (18 – 24 jaar) uit België?

Welke factoren hebben een invloed op de associatie tussen de mate van intuïtief eten en het voedingspatroon? Volgende variabelen worden meegenomen in de analyse: socio-demografische factoren (zoals leeftijd, geslacht, beroep/opleiding, woonsituatie, etc), mate van stress, dieetverleden, al dan niet reeds in begeleiding geweest bij diëtist of psycholoog, algemeen welzijn, zelfbeeld, lichaamsbeeld, angst en depressie.

Onderzoeksvraag 2 (OV2): Wat is de associatie tussen de mate van IE en het mentaal welbevinden van jongvolwassenen (18 – 24 jaar) uit België?

Welke factoren hebben een invloed op de associatie tussen de mate van intuïtief eten en het mentaal welbevinden? Volgende variabelen worden meegenomen in de analyse: socio-demografische factoren (zoals leeftijd, geslacht, beroep/opleiding, woonsituatie, etc), mate van stress, dieetverleden en al dan niet reeds in begeleiding geweest bij diëtist of psycholoog en het voedingspatroon.

Onderzoeksvraag 3 (OV3): Wat is de kennis en attitude over IE bij Vlaamse diëtisten uit de eerstelijnszorg? Onderzoeksvraag 4 (OV4): Wat is de kennis en attitude over intuïtief eten bij Vlaamse psychologen uit de eerstelijnszorg?

METHODOLOGIE

OV1&2: Online bevraging bij jongvolwassenen die wordt verspreid via diverse kanalen en zal peilen naar het voedingspatroon, mentaal welbevinden en mate van intuïtief eten. SPSS (IBM – versie 28) wordt gebruikt voor de multifactoriële data-analyse (beschrijvende en inductieve statistiek). Volgende vragenlijsten worden gebruikt: • Voedingspatroon via SCO VO vragenlijst • Mate van intuïtief eten via de Tylka IES-2 schaal. • Mentaal welbevinden (algemeen welzijn, zelfbeeld, lichaamsbeeld, angst en depressie) via: BYI-2-nl, Body Appreciation scale en WHO vragenlijst

OV3&4: Online bevraging bij diëtisten en psychologen in de eerstelijnszorg aan de hand van een vragenlijst. SPSS (IBM – versie 28) wordt gebruikt voor de data-analyse (beschrijvende en inductieve statistiek).

BEOOGDE OUTPUT

De doelgroep van onze output zijn de diëtisten en psychologen actief in de eerstelijnsgezondheidszorg. De info die zij uit deze output vergaren, kunnen ze meenemen in de begeleiding van jongvolwassenen.

• Onderzoeksrapport (OV1, 2, 3 & 4) • Publicatie onderzoeksresultaten OV1&2 in vaktijdschrift(en) • Publicatie onderzoeksresultaten OV3&4 via artikel in vaktijdschrift van Vlaamse Vereniging van Klinische Psychologen (VVKP) en/of vaktijdschrift van Vlaamse Beroepsvereniging Voor Diëtisten (VBVD). • Lezing voor diëtisten en psychologen over resultaten en hoe ze deze resultaten moeten verwerken in de begeleiding van PZON. • Posterpresentaties op nationaal of internationaal congres.